Turner logo
Turner logo

WERK AAN UITVOERING

Waarom het MBO onmisbaar is voor Leven Lang Ontwikkelen

De crisis op de arbeidsmarkt laat zien dat er iets fundamenteel mis is met de manier waarop wij in Nederland mensen opleiden, omscholen en bijlscholen. Mbo-scholen zijn onmisbaar als we dit vraagstuk willen oplossen.

Als onderwijsspecialisten van Turner hebben wij de afgelopen tijd een groot aantal bestuurders en schoolleiders die betrokken zijn bij het mbo, het middelbaar beroepsonderwijs gevraagd hoe zij kijken naar Leven Lang Ontwikkelen en wat de rol van het mbo daarin in.

Het mbo vervult een cruciale rol in de opleiding van de vakmensen die op dit moment zo moeilijk te vinden zijn. Denk aan de beveiligers op Schiphol, de verpleegkundigen in de ziekenhuizen, loodgieters en automonteurs, ontwerpers, installatiemonteurs, de lijst is eindeloos. Vraag en aanbod sluiten niet goed op elkaar aan. Het toekomstperspectief is niet florissant. Gezien de demografische ontwikkelingen zullen de problemen nog wel een tijdje aanhouden. Behalve in de Randstad hebben de meeste mbo-scholen te maken met een daling van het aantal inschrijvingen. Er zijn minder jongeren én jongeren kiezen minder vaak voor het mbo. En dat maakt dat er in de toekomst nog minder vakmensen beschikbaar zullen zijn. En dat terwijl de vraag naar arbeidskrachten alleen maar toeneemt.

‘De focus op LLO sluit ook perfect aan op de belangrijkste doelstelling van het middelbaar beroepsonderwijs.’

De juiste kwalificaties

Een bijkomend vraagstuk is dat er niet alleen meer mensen nodig zijn, ze moeten ook nog meer specifieke competenties kunnen. Veel mensen beschikken niet (meer) over de juiste kwalificaties. Het papiertje dat zij in het verleden hebben behaald, zegt onvoldoende over kennis en ontwikkeling die nodig is voor de huidige beroepspraktijk. De maatschappij verandert zo snel, dat je niet langer kunt zeggen: ik heb het diploma automonteur behaald, ik ben nu voor de rest van mijn leven automonteur. Auto’s zitten tegenwoordig vol elektronica, de verbrandingsmotor zal op termijn verdwijnen. Het is evident dat automonteurs bijscholing of nascholing nodig hebben. 

En zij staan daarin niet alleen. De verpleegkundige krijgt met nieuwe protocollen en technieken te maken, de CV-installateur moet zich omscholen tot installateur van warmtepompen en ga zo maar door. Alle beroepen zijn in ontwikkeling. Iedereen heeft nascholing, bijscholing of omscholing nodig om voorbereid te zijn op hun werk van morgen en overmorgen. 

Op de werkplek of op school

Nascholing of bijscholing kan natuurlijk op de werkplek georganiseerd worden. Dat is ook onderdeel van het concept Leven Lang Ontwikkelen (LLO). Maar de automonteur of de verpleegkundige kan ook teruggaan naar zijn onderwijsinstelling, met de vragen die hij heeft. ‘Ik mis bepaalde kennis, kunnen jullie die mij bijbrengen?’ Daar ligt een enorme kans voor het mbo. Juist omdat veel mbo-scholen te maken hebben met een teruglopend aantal inschrijvingen, kunnen zij hun toekomst veiligstellen door het ontwikkelen en uitbreiden van opleidingen en cursussen voor werkenden. Alle organisaties streven naar continuïteit en dat is in het geval van de mbo-scholen niet anders. 

De focus op LLO sluit ook perfect aan op de belangrijkste doelstelling van het middelbaar beroepsonderwijs: mensen op te leiden zodat zij duurzaam in de maatschappij kunnen functioneren. Geen eenvoudige opdracht, die bovendien verder gaat dan het bijbrengen van kennis en vaardigheden. Maar wel cruciaal voor onze maatschappij, die worstelt met een groot gebrek aan gekwalificeerde vakmensen.

Een mooie doorlopende leerlijn of niet?

 

Vrijwel alle mbo-scholen zijn bezig met LLO maar lang niet alle opleidingen en cursussen voor werkenden sluiten even goed aan op hun dagelijkse werkzaamheden. In het initieel onderwijs voor jongeren is er meestal sprake van een mooi doorlopende leerlijn, maar dat is niet vanzelfsprekend voor wie terugkomt voor bij- of nascholing. Het is geen kwestie van een module volgen en je bent weer bij. De ontwikkelvraag is vaak persoon, sector en of situatie specifiek. Mbo-docenten en -bestuurders weten dat maar al te goed. Ze onderhouden nauwe contacten met bedrijven en instellingen in de regio, om hun aanbod zo goed mogelijk af te stemmen op de vraag. Dat is tijdsintensief.

En vergeet niet dat zij zelf, intern, ook met deze vraag te maken krijgen. De mbo-instellingen moeten ook hun eigen mensen de kans bieden zich door te ontwikkelen.

Het is voor veel mbo-instellingen niet gemakkelijk, meer focus aan te brengen op LLO. Ook zij hebben te maken met personeelstekorten. De dagelijkse praktijk slokt vaak alle energie op. Bovendien kent LLO een andere financiering dan het reguliere onderwijs: LLO wordt bekostigd met privaat geld, het reguliere mbo-onderwijs met publiek geld.

De urgentie is duidelijk, nu de vraag hoe het echt aan te pakken.

Turner ziet LLO als een publieke taak. Er zijn meer organisaties die een breed cursus- en opleidingsaanbod hebben, maar omdat LLO een opdracht van grote maatschappelijke importantie is, behoren de publiek gefinancierde onderwijsinstellingen het voortouw te nemen. Ook omdat vraagstukken als het tekort aan werknemers in de zorg en de techniek en de energietransitie maatschappelijk zo relevant zijn. Private onderwijsinstellingen vervullen een nuttige rol, maar deze uitdagingen zijn te groot en te belangrijk.

Meer weten? Neem contact met ons op.

Werk Aan Uitvoering

Meer inzichten over de onderwijs sectoren en over Werk Aan Uitvoering

Contact​

We leren je graag kennen.
Neem contact op voor een kennismaking.

Huize de Boom
Arnhemseweg 107
3832 GK Leusden

Telefoon: +31 (0)33 – 285 93 00
Email: info@turner.nl

Maak een afspraak

Wilt u meer informatie of een offerte op maat ontvangen? Vul het formulier in voor een vrijblijvende afspraak.