Strategie = Executie
Universele principes voor effectieve strategie-executie.
Waarom is strategie-executie ook een proces? Een proces dat een procesmodel vereist net zoals elk ander proces in een professionele organisatie. Wij verzamelden vier versnellers en zestien bouwstenen voor succesvolle strategie-executie.
Strategie-Executie is ook een proces
Een bestuurder zei tijdens ons driejarig onderzoek: ‘als ik al onze mislukte veranderinitiatieven op een rij zet is het patroon klip & klaar. We hebben stappen overgeslagen van idee tot en met executie. En dat kan niet straffeloos. Aan de run-kant van organisaties vinden we het allemaal zo logisch als koek dat je processen hebt: verkoop, marketing, operatie, logistiek, sourcing, etc. Maar aan de change-kant moet resultaat blijkbaar vanzelf goed komen. Quod non!’, ‘Strategie-executie aan de change-kant is ook een proces waarin we binnen organisaties één taal en methode nodig hebben’.
Een effectief proces bevat noodzakelijke stappen, in een logische volgorde en samenhang. Om een helder overzicht te creëren, heb ik het hele proces van strategie-executie uiteengerafeld en onderverdeeld in vier versnellers en zestien bouwstenen.
Hoewel er in strategie-executie natuurlijk altijd sprake is van een logische volgorde, betekent dat niet dat ik een cascade-aanpak voorsta, waarbij de verschillende stappen keurig netjes na elkaar, bijna schools worden afgewerkt. De praktijk is immers weerbarstig en de vertreksituatie is nooit blanco. Wanneer een innovatieproject al aan de gang is, zou het zomaar mogelijk kunnen zijn dat je instapt bij bouwsteen 12, waarin het draait om het slaan van een brug naar de lijnorganisatie. Of bij bouwsteen 15, waarin het leren van het project centraal staat, om de gemaakte fouten voortaan te kunnen voorkomen. Elke versneller en elke bouwsteen in het Strategie = Executie-model is zelfstandig bruikbaar. En hoe je ze gebruikt, is afhankelijk van het type sector, organisatie, vraagstuk, ambitie, vermogen en het stadium waarin de organisatie zich bevindt. Een goede kok kookt met principes, niet met standaardrecepten. Lees ook het blog ‘Niets zo praktisch als een goed model‘.
Maatwerk
Het is evident dat strategie-executie als een proces met stappen gezien moet worden. De vier versnellers en zestien bouwstenen zijn uit ons brede onderzoek komen bovendrijven als universeel en tijdloos effectief. Daar kun je dus maar beperkt in winkelen. Binnen de bouwstenen blijft het uiteraard maatwerk. Soms heb je bepaalde bouwstenen niet nodig. Een klein project om een wetswijziging door te voeren heeft geen meeslepende storytelling nodig, om een voorbeeld te noemen.
Hard en zacht
In dit blog introduceer ik de vier versnellers en zestien bouwstenen kort, zie figuur 1. De eerste versneller, waarin de keuze voor een nieuw project of programma wordt gemaakt, geldt voor de organisatie brede strategiebepaling. Wanneer de keuze voor een nieuw initiatief is gemaakt, gaat het in de strategie-executie natuurlijk om de projecten en programma’s en werken we niet langer organisatiebreed.
Elke versneller kent vier bouwstenen. Dat is de echte how-to. Per versneller onderscheid ik twee ‘harde’ bouwstenen en twee ‘zachte’.
De eerste bouwsteen van elke versneller gaat over de doelen en baten die met het initiatief gerealiseerd moeten worden, ‘het waarom’. De tweede bouwsteen van elke versneller gaat over de inhoud van de strategie en de initiatieven uit het portfolio, ‘het wat’. Die twee typen bouwstenen beschouw ik als ‘hard’.
De derde bouwsteen van elke versneller gaat over de executie- en veranderstrategie, ‘het hoe’. En de vierde bouwsteen van elke versneller, de onderste rij in het hierbij afgebeelde model, gaat over eigenaarschap voor het initiatief en de beoogde baten, ‘het wie’. Deze twee laatste typen bouwstenen beschouw ik als ‘zachte’ bouwstenen.
Samen vormen de versnellers en de bouwstenen de ‘how-to’ voor de toekomst. Het zijn dus eerder ‘future’ dan ‘best practices’.

Figuur 1: Vier versnellers en zestien bouwstenen.
Een korte uitleg over de vier snellers en zestien bouwstenen:
Versneller 1, KIES, geldt zoals gezegd organisatiebreed. Deze versneller beschrijft het proces waarin je tot een gedragen strategie komt.
- In bouwsteen 1, AMBIEER, is ons doel een onversneden, puur inhoudelijke strategie te formuleren. Als je het doet, doe het dan goed. Besteed er alleen veel minder tijd aan. Besteed net zoveel aandacht aan de strategische richting als aan de vraag of de strategie slagkracht, ‘agility’ en snelheid heeft (SAS).
- In bouwsteen 2, SELECTEER, maken we de vertaalslag van strategie naar het portfolio van initiatieven. We maken een scherpe keuze in het portfolio aan initiatieven, zodat we glasheldere opdrachten kunnen geven en duidelijke eisen aan de aanpak kunnen stellen.
- Bouwsteen 3 heeft de titel APPELLEER gekregen. We willen de strategie eerst toetsen en vervolgens verrijken, zodat er een levende strategie ontstaat. Daarvoor hebben we veel meer nodig dan communicatie alleen: het ‘why’ van de strategie moet glashelder zijn. Een aantrekkelijk verhaal is onmisbaar.
- In bouwsteen 4, ACTIVEER, ontwikkelen we echt eigenaarschap voor het initiatief. De leiders vervullen hierin een sleutelrol. De top van de organisatie moet in één film zitten. Laat opdrachtnemers en andere sleutelspelers hier goed inchecken, anders wordt het niets. Ga dan niet verder.
Na de eerste versneller en de eerste vier bouwstenen concentreren wij ons op het project of programma waarin we het nieuwe initiatief hebben ondergebracht.
Versneller 2, INITIEER, beschrijft het proces waarin je per initiatief analyse, ontwerp en eerste executie uitvoert.
- De eerste bouwsteen van deze versneller is nummer 5, MUST HAVE. Hier vragen wij ons af welk fundament elk initiatief nodig heeft. We formuleren een duidelijke opdracht, de wil en de noodzaak, een antwoord op ‘het kleine waarom’, een businesscase en een hypothesegerichte analyse.
- Bij bouwsteen 6, DOORBRAAK, komen we bij de inhoud, de ruggengraat van alles. We ontwikkelen een minimaal levensvatbaar product (MLP), dat tenminste één doorbraak naar vernieuwing moet bevatten.
- Dan gaan we door naar bouwsteen 7, EXCELLENTE START. De executiecirkel bestaat uit een aantal vaste stappen. Met behulp van de executiecirkel vindt de executie van het MLP plaats bij een eerste groep medewerkers, de eerste golf. Het draait in deze eerste golf om snel falen en slagen.
- Bouwsteen 8 gaat over de PSYCHOLOGISCHE CHECK-IN. De trekker, de project- of programmaleider, en de andere sleutelspelers van de executiecoalitie checken psychologisch in op het initiatief en de bijbehorende doelen.
Versneller 3, OOGST, beschrijft het proces waarin je baten oogst, doorontwikkelt en opschaalt.
- In bouwsteen 9 gaat het om de BATEN. Met het MLP in de eerste executiecirkel kunnen we een begin maken met meten en oogsten. Zet een meetsysteem op en introduceer een systeem voor ‘benefit tracking’. Laat feiten leiden.
- Bouwsteen 10 heet ONTWIKKEL DOOR. De middelen worden allemaal tot implementatieniveau uitgewerkt en de monitoring van de businesscase wordt opgezet. Constante alignment met andere initiatieven en disciplines moet een tweede natuur worden. Ontwikkel het MLP door in nauwe aansluiting op klantwensen en de praktijk.
- Bouwsteen 11: SCHAKEL OP. Dit is waar uitgekiende opschaling- en uitrolmethoden worden gekozen, uitgewerkt en in gang gezet. Vaak moet je van 15 naar 1500 man. Niet alle 1500 waren bij de basisanalyse en het ontwerp aanwezig en dat is maar goed ook.
- En in bouwsteen 12, SLA BRUG, ruimt de top samen met de executiecoalitie blokkades op en is er gelegenheid de successen te vieren. Het gaat om waarde toevoegen en positieve invloed. Alle betrokken professionals ontwikkelen zich tot sterke ambassadeurs en spelen een sleutelrol in de onomkeerbaarheid van de verandering.
Versneller 4, BORG, beschrijft het proces waarin je de baten borgt en leert.
- Bouwsteen 13 heet STUUR BIJ. Professionals moeten vooral zelf in staat worden gesteld te sturen op hun verantwoordelijkheden. Zelfmonitoring is sterker dan management. De businesscase monitoring-methode die is gekozen is medewerkers daarbij behulpzaam. Gebruik zoveel mogelijk visual management.
- Bouwsteen 14, OPEN ARCHITECTUUR, is een pleidooi voor een eenvoudige en open architectuur, voor omschrijving van processen, ICT, kennis, competenties en gedrag. Dat maakt doorontwikkeling makkelijk. Zo vanzelfsprekend moet doorontwikkelen en bijhouden van het MLP worden. De nieuwe werkwijze, het ontwerp, wordt geborgd, bewaakt en aangepast waar nodig.
- Bouwsteen 15, LEER, is ongelooflijk belangrijk. Zelden wordt expliciet geleerd van afgeronde initiatieven. Zonde, want leren vergroot het executievermogen. Waar het wel gebeurt, wordt de organisatie na elk initiatief aantoonbaar beter in strategie-executie door toepassing van het geleerde in de volgende initiatieven.
- En ten slotte bouwsteen 16, DE EXTRA MIJL. Als het goed is landt elk initiatief uiteindelijk bij de resultaatverantwoordelijken in de lijnorganisatie. Zij zijn vanaf dat moment definitief eigenaar van de doelen en de nieuwe werkwijze. Borging staat of valt met verankering in de lijn. De extra mijl gaan is de beste manier om dit te bewerkstelligen.
Strategie = Executie. Sneller verbeteren, vernieuwen en innoveren
Hoe kunnen organisaties strategie-executie tot nr.1 prioriteit verheffen? En sneller verbeteren, vernieuwen én innoveren? Dat leest u in Strategie = Executie. Deze publicatie is gebaseerd op het onderzoek van Turner naar de succesfactoren van strategie-executie & innovatie. We interviewden 60 bestuurders en professionals en analyseerden meer dan 75 cases, 300 relevante boeken en artikelen.
- Amerikaans managementboek van het jaar 2021, Nr 1 in de categorie strategisch management, in de bestseller top 100, zevende druk, vertaald in het: Engels, Duits, Spaans, Russisch en Bahasa.
- Selectie belangrijkste managementboeken volgens CEO’s van innovatieve organisaties (FD nieuwe kampioenen). Opgenomen in bibliotheek van klassiekers (MB.nl).
- Genomineerd voor managementboek van het jaar.
- Talloze artikelen en interviews in o.a. FD, Emerce, Frankwatching en CFO.
- 24 aanbevelingen van topbestuurders.
- Talloze ted-talks en incompany workshops bij de top 25-50 organisaties, gemiddelde waardering 8,7.
Maak een afspraak
Wilt u ook sneller verbeteren vernieuwen en innoveren?
Turner is hét organisatieadviesbureau gespecialiseerd in strategie-executie. Samen een nieuwe strategie realiseren, dat maken we waar. Turner wordt voor de zevende jaar op rij door opdrachtgevers gezien als het beste strategisch adviesbureau van Nederland. Meer dan 4000 bestuurders en professionals deden mee aan het onderzoek van MT1000 waarbij Turner de hoogste waardering ontving voor strategie-advies, klantgerichtheid, excellente uitvoering en productleiderschap.

Lees hier meer over de resultaten die andere opdrachtgevers behaalden met hulp van Turner Strategie = Executie. Een afspraak maken? Neem contact met ons op.
Een selectie van onze opdrachten
Benieuwd naar meer resultaten van onze opdrachtgevers? Bekijk hier de volledige selectie.

Hogeschool. Check-in voor verbeteren studieresulaten
Doorbraak: Check-in van verbeterteams binnen de opleidingen. Om de tegenvallende onderwijsrendementen van de faculteit te doorbreken, startten verschillende verbeterteams binnen de opleiding

HAS Hogeschool
Versnelde realisatie onderwijsvisie Flexibel en adaptief onderwijs waargemaakt Geconcretiseerde ambitie voor onderwijsvernieuwing Inzicht in voortgang onderwijsvernieuwing Selfassessment voor docenten en staf

NHL en Stenden
Samenwerkingsmodel en transitiepad voor fusie NHL en Stenden Gezamelijke ambities en kansen Regievoering op het totale programma Hogere kwaliteit onderwijs en onderzoek NHL en Stenden

Nij Smellinghe
Grip op productie via Tactische OK Planning Ziekenhuis Nij Smellinghe Knelpunten in OK-planning opgelost Vernieuwd en flexibel OK-rooster Continu inzicht in bezetting Vooruitkijken in periodiek

Hout- en Meubileringscollege
Betere bestelprocedure voor studenten en docenten Slimmere inkoop van materialen Gelijkmatiger werkdruk voor ‘winkels’ (minder piekmomenten) Efficiëntere administratie en meer grip op financiën Basis om continu te verbeteren

Financiële dienstverlener. Eén team, één visie, één executie
Doorbraak: De ambitie was om met elkaar het sterkste mediabedrijf in de markt te creëren én van bovenaf opgelegde bezuinigingen door te voeren. Gezamenlijke integratieteams moesten echt inhoud gaan geven
Een selectie van onze inzichten
Benieuwd naar meer van onze inzichten? Bekijk hier de volledige selectie.

AI in de Financiële sector – Innovatie stimuleren zonder risico’s te negeren
De financiële sector in Nederland omarmt kunstmatige intelligentie (AI) om processen te verbeteren, besluitvorming te versnellen en klantenservice te optimaliseren. Echter, met de voordelen van AI komen ook risico’s zoals

AI in het onderwijs. Leren door te doen.
AI in het onderwijs, leren door te doen. De geleerde lessen uit zeven AI-pilotprojecten. Wat is er nodig om AI in het onderwijs te integreren en hoe draagt AI bij

Strategie en executie kun je niet scheiden, maar je moet wel onderscheiden
Strategie = Executie Strategie en executie zijn niet te scheiden, maar moet je wel onderscheiden Kun je strategie en executie uit elkaar halen? Nee, moderne

Zeilen met Turner
Wil jij Turner eens echt leren kennen? Trek je schipperstrui aan en kom varen met Turner. Met een mooie oude tjalk zeilen we op donderdagmiddag 16 september vanuit Muiden het

Hoe AI het distributiemodel van verzekeringen op zijn kop zet.
Spraak via generatieve Artificiële Intelligentie (AI) heeft het in zich het meest laagdrempelige en inclusieve distributiekanaal te worden voor het verkopen van verzekeringen. Dat AI een rol gaat spelen in

Waarom het MBO onmisbaar is voor Leven Lang Ontwikkelen
De crisis op de arbeidsmarkt laat zien dat er iets fundamenteel mis is met de manier waarop wij in Nederland mensen opleiden, omscholen en bijlscholen. Mbo-scholen zijn onmisbaar als we

